Bu çalışma materyali, sağlanan kopyalanmış metin ve ders ses kaydı transkripti kaynaklarından derlenmiştir.
📚 2025/26 Futbol Oyun Kuralları: Kapsamlı Çalışma Rehberi
Giriş ve Oyun Kurallarının Felsefesi
Futbol, dünya genelinde en büyük ve en yaygın spor dalıdır. FIFA Dünya Kupası™ gibi büyük organizasyonlardan uzak bir köydeki küçük çocukların maçlarına kadar her seviyede aynı kurallarla oynanması, oyunun bütünlüğünü ve adaletini sağlayan temel bir güçtür. Uluslararası Futbol Birliği Kurulu (IFAB) tarafından belirlenen bu kurallar, "güzel oyunun" ruhunu korumayı ve adaleti tesis etmeyi amaçlar.
Oyunun doğası gereği, hakem kararları zaman zaman subjektif olabilir ve bu durum fikir ayrılıklarına yol açabilir. Ancak, oyunun ruhu, hakemlerin kararlarına her zaman saygı duyulmasını gerektirir. ✅ Tüm yetkililer, özellikle teknik direktörler ve takım kaptanları, hakemlere ve onların kararlarına saygı gösterilmesi konusunda önemli sorumluluklara sahiptir. Kurallar her olası durumu kapsayamadığından, IFAB hakemlerden oyunun ve kuralların "ruhu" dahilinde karar vermelerini bekler. Bu genellikle "futbol ne ister/ne bekler?" sorusunu sormayı içerir.
Katılımcıların olumsuz davranışları giderek artan bir endişe kaynağıdır. Oyunun keyifli ve adil kalabilmesi için oyuna dahil olan herkesin saygılı davranması esastır. IFAB, oyuncu güvenliğini ve refahını desteklemek amacıyla kuralları sürekli olarak günceller ve geliştirir.
2025/26 Sezonu Önemli Kural Değişiklikleri ve Uygulamaları
2025/26 sezonu için Oyun Kuralları'nda çeşitli önemli değişiklikler ve rehberler uygulamaya konulmuştur:
1️⃣ Kalecilerin Topu Tutma Süresi (Kural 12 Değişikliği)
- Değişiklik: Kalecilerin topu ellerinde sekiz saniyeden fazla tutmaları durumunda artık rakip takıma köşe vuruşu verilecektir.
- Amaç: Bu değişiklik, daha önceki endirekt serbest vuruş uygulamasına kıyasla daha kolay yönetilebilen ve hızlı uygulanabilen etkili bir caydırıcı olarak belirlenmiştir.
- Uygulama: Hakem, son beş saniyeyi parmaklarıyla görsel olarak geri sayarak sekiz saniye kuralını sıkı bir şekilde uygulayacaktır.
2️⃣ Video Yardımcı Hakem (VAR) Duyuruları
- Değişiklik: Müsabakalarda hakemin, VAR incelemesi veya uzun süren bir VAR kontrolünün ardından nihai kararı duyurması ve açıklaması seçeneği bulunmaktadır.
- Amaç: Bu, şeffaflığı artırmayı ve kararların anlaşılırlığını sağlamayı hedeflemektedir.
3️⃣ 'Sadece-Kaptan' Rehberi
- Amaç: Hakemlere yönelik olumsuz davranışları azaltmak ve oyun alanındaki atmosferi iyileştirmek.
- Uygulama:
- Önemli olaylardan/kararlardan sonra sadece takım kaptanlarının hakeme saygılı bir şekilde yaklaşmasına izin verilir.
- Kaptanlar, takım arkadaşlarını hakemden uzak tutmaktan sorumludur.
- Bu kurala uymayan oyuncular ihtar (sarı kart) alabilir.
- Gençler, veteranlar, engelliler ve amatör futbol müsabakalarında, hakem özel bir işaretle (iki kolunu kafasının üstüne kaldırıp bileklerini çapraz konumlandırarak, ardından kollarını açıp öne doğru itme hareketiyle) 4 metrelik bir 'sadece-kaptan' alanı oluşturabilir. 💡
4️⃣ Ek Kalıcı Beyin Sarsıntısı Oyuncu Değişikliği
- Amaç: Gerçek veya şüpheli beyin sarsıntısı geçiren bir oyuncunun sağlığını önceliklendirmek ve takımların sayısal dezavantaj yaşamasını engellemek.
- Uygulama:
- Her takımın bir maçta en fazla bir 'beyin sarsıntısı değişikliği' kullanmasına izin verilir.
- Bu değişiklik, normal oyuncu değişiklikleri sayısına dahil edilmez.
- Rakip takım da bu durumda herhangi bir nedenle 'ilave bir yedek oyuncu' kullanma seçeneğine sahiptir.
- Beyin sarsıntısı geçiren veya şüphesi olan oyuncunun maçta daha fazla yer almasına izin verilmez.
5️⃣ Geçici Oyun Dışı Bırakma (Sin Bins)
- Uygulama Alanı: Gençler, veteranlar, engelliler ve amatör futbol müsabakalarında bir seçenek olarak sunulmuştur.
- Amaç: İhtar gerektiren ihlallerde oyuncu üzerinde anında ve etkili bir disipliner etki yaratmak.
- Süre: Geçici oyun dışı bırakma süresi, toplam oyun süresinin %10 ila %15'i arasında olmalıdır (örn: 90 dakikalık maçta 10 dakika).
- Sistemler:
- Sistem A: Tüm ihtarlar (SK'lar) geçici oyun dışı bırakma ile cezalandırılır.
- Sistem B: Önceden tanımlanmış belirli ihtar gerektiren ihlaller (örn: hakemi aldatma, sözlü itiraz) geçici oyun dışı bırakma ile cezalandırılır; diğer ihtarlar sarı kart ile cezalandırılır.
Genel Düzenlemeler ve IFAB Esnekliği
Oyun Kurallarının evrenselliği korunurken, IFAB ulusal futbol federasyonlarına belirli "organizasyonel" kurallarda esneklik tanır. Bu esneklik, yerel futbolun ihtiyaçlarına göre uyarlamalar yapılmasına olanak tanır.
- Tüm Seviyeler İçin:
- Oyuncu değişikliği sayısı (gençler hariç en fazla beş).
- Ek kalıcı beyin sarsıntısı değişikliklerinin uygulanması.
- 'Sadece-kaptan' rehberinin uygulanması.
- Gençler, Veteranlar, Engelliler ve Amatör Futbol İçin:
- Oyun alanının boyutları.
- Topun boyutu, ağırlığı ve malzemesi.
- Kale direkleri arasındaki genişlik ve üst direğin yerden yüksekliği.
- Oyunun devre süreleri.
- Oyuncuların sayısı.
- Tekrar değiştirilebilir oyuncu kullanımı.
- Geçici oyun dışı bırakma (sin bins) uygulaması.
- Kaptanın zorunlu kaptanlık bandına dair özel gereklilikler.
Oyun Kurallarına Genel Bakış (Kural 1-10)
Futbolun temelini oluşturan ilk on kural, oyunun fiziksel ortamından oyuncu davranışlarına kadar geniş bir yelpazeyi kapsar:
- Kural 1: Oyun Alanı 🏟️
- Zemin tipi (doğal, yapay, hibrit), işaretlemeler, ölçüler (taç ve kale çizgisi uzunlukları), kale ve ceza alanları, köşe alanları, bayrak direkleri, teknik alan, kalelerin yapısı ve güvenliği.
- Örnek: Uluslararası maçlarda taç çizgisi 100-110 m, kale çizgisi 64-75 m olmalıdır.
- Kural 2: Top ⚽
- Topun nitelikleri (yuvarlak, çevresi 68-70 cm, ağırlığı 410-450 g), kusurlu topun değiştirilmesi prosedürleri.
- Örnek: Maç sırasında kusurlu hale gelen top, oyun durdurulup hakem atışıyla tekrar başlatılır.
- Kural 3: Oyuncular 👥
- Oyuncu sayısı (her takımda en fazla 11, en az 7), oyuncu değişikliklerinin sayısı ve yöntemi, kaleci değişikliği, oyun alanında fazladan kişilerin müdahalesi, takım kaptanının sorumlulukları.
- Örnek: Resmi maçlarda her takım en fazla beş oyuncu değişikliği yapabilir.
- Kural 4: Oyuncuların Ekipmanları 👕
- Güvenlik (takı yasağı), zorunlu ekipmanlar (forma, şort, çorap, tekmelik, ayakkabı), renk kuralları, elektronik iletişim ve performans takip sistemleri (EPTS) kullanımı, slogan ve reklam kısıtlamaları.
- Örnek: Oyuncuların kolye, yüzük gibi takılar takması yasaktır.
- Kural 5: Hakem ⚖️
- Hakemin yetkisi (kararların nihai olması), görevleri (kuralları uygulama, süreyi belirleme, disiplin cezaları), sakatlık durumlarında prosedürler, VAR kullanımı prensipleri, hakem ekipmanları ve işaretleri.
- Örnek: Hakem, bir ihlalde avantaj kuralını uygulayabilir.
- Kural 6: Diğer Hakemler 🚩
- Yardımcı hakemler, dördüncü hakem, ilave yardımcı hakemler, yedek yardımcı hakem, Video Yardımcı Hakem (VAR) ve Video Yardımcı Hakem Asistanı (AVAR) gibi diğer maç görevlilerinin görevleri ve hakeme destek rolleri.
- Örnek: Yardımcı hakemler topun oyun alanını terk ettiğini veya ofsayt pozisyonlarını işaret eder.
- Kural 7: Maçın Süresi ⏱️
- Oyun devreleri (45 dakikalık iki devre), devre arası süreleri (en fazla 15 dakika), kayıp zaman için eklenecek süre hesaplamaları (oyuncu değişiklikleri, sakatlıklar, zaman geçirme, VAR gecikmeleri vb.).
- Örnek: Gol kutlamaları nedeniyle kaybedilen süre, devre sonuna eklenir.
- Kural 8: Oyunun Başlaması ve Tekrar Başlaması 🚀
- Başlama vuruşu (para atışı, oyuncu konumları, topun hareketi) ve hakem atışı (topun durdurulduğu yere göre konumlandırma, oyuncu mesafeleri) yöntemleri ve bu süreçlerdeki ihlaller.
- Örnek: Başlama vuruşundan doğrudan rakip kaleye gol atılırsa, gol geçerlidir.
- Kural 9: Topun Oyunda ve Oyun Dışı Olması 🔄
- Topun ne zaman oyun dışı sayılacağı (çizgiyi tamamen geçmesi, hakem tarafından durdurulması, maç görevlisine temas edip oyuna müdahale etmesi) ve ne zaman oyunda sayılacağı.
- Örnek: Top kale direğine çarpıp oyun alanında kalırsa oyun devam eder.
- Kural 10: Bir Maçın Sonucunu Belirleme 🏆
- Gol yapma kriterleri (topun kale çizgisini tamamen geçmesi), kazanan takımın belirlenmesi, berabere biten maçlarda uygulanabilecek yöntemler (deplasmanda goller, uzatma devreleri, penaltı vuruşları).
- Örnek: Penaltı vuruşlarında, her iki takım da beşer vuruş kullanır ve eşitlik bozulana kadar devam eder.
Sonuç ve IFAB'ın Gelecek Vizyonu
2025/26 Futbol Oyun Kuralları, futbolun küresel çapta adil, güvenli ve keyifli kalmasını sağlamak amacıyla IFAB tarafından titizlikle hazırlanmıştır. Kalecinin topu tutma süresi, VAR duyuruları, 'Sadece-kaptan' rehberi, ek beyin sarsıntısı oyuncu değişikliği ve geçici oyun dışı bırakma gibi önemli güncellemeler, oyunun dinamiklerine uyum sağlama ve katılımcıların refahını önceliklendirme çabasını yansıtmaktadır.
Bu kurallar, futbolun her seviyesinde tutarlılığı ve bütünlüğü korurken, ulusal federasyonlara yerel ihtiyaçlara göre belirli organizasyonel esneklikler sunmaktadır. IFAB, denemeler ve paydaşlarla yapılan kapsamlı istişareler yoluyla kuralları sürekli olarak geliştirmeye devam edecektir. Oyunun ruhuna uygun hareket etmek, hakem kararlarına saygı duymak ve belirlenen kurallara uymak, futbolun geleceği ve "güzel oyun"un değerlerinin korunması açısından hayati öneme sahiptir. 💡 Daha fazla bilgi için www.theifab.com adresini ziyaret edebilir veya lawenquiries@theifab.com adresine öneri ve sorularınızı iletebilirsiniz.








