Bu çalışma materyali, bir dersin sesli transkripti ve kopyalanmış metin kaynaklarından derlenmiştir.
🇹🇷 Türkiye Coğrafyası: Kapsamlı Genel Tekrar Çalışma Materyali
Bu çalışma materyali, Türkiye'nin coğrafi konumu, iklimi, yer şekilleri, doğal afetleri, ekonomik coğrafyası, ulaşım, turizm ve bölgesel kalkınma projeleri gibi temel konuları KPSS sınavına yönelik olarak özetlemektedir. Amacımız, bilgileri düzenli ve anlaşılır bir formatta sunarak etkili bir tekrar sağlamaktır.
🌍 I. Türkiye'nin Coğrafi Konumu
Türkiye'nin dünya üzerindeki yeri, hem özel hem de matematiksel özellikleriyle belirlenir.
1. Özel (Göreceli) Konum
Türkiye'yi diğer ülkelerden ayıran tüm özelliklerdir. ✅ Özellikleri: Geçitler, boğazlar, denizler, komşu ülkeler, yeraltı zenginlikleri, kıtalara göre konumu. 💡 Önemli Not: ÖSYM, şehir bazlı sorularla komşu ülkelerle sınırları sorgulayabilir (örn. Siirt'in sınırı olmaması).
Sınır Kapıları ve Sınırlar
- En İşlek Sınır Kapıları: Kapıkule (Bulgaristan), Habur (Irak).
- En Uzun Sınır: Suriye ile.
- En Kısa Sınır: Nahçıvan ile.
- En Eski Sınır: İran ile.
- Doğal Sınırlar: Meriç Nehri (Yunanistan), Aras Nehri (Ermenistan).
Geçitler ve Tüneller
Dağların denize paralel uzandığı Akdeniz ve Karadeniz'de kıyı ile iç kesimler arasındaki geçişi kolaylaştırır.
- Akdeniz: Çubuk (Antalya-Göller Yöresi), Sertavul (Silifke-İç Anadolu), Gülek (Çukurova-İç Anadolu), Belen (İskenderun-Hatay).
- Karadeniz: Bolu (Bolu-İstanbul), Ilgaz (Kastamonu-Çankırı), Ecevit (Kastamonu), Ovit (Rize-Erzurum), Kop (Bayburt-Erzurum), Zigana (Trabzon-Gümüşhane).
- Türkiye'nin En Uzun Tüneli: Yeni Zigana Tüneli (Trabzon-Gümüşhane).
Önemli Projeler (Petrol ve Doğalgaz Boru Hatları)
Türkiye'nin jeopolitik konumu nedeniyle enerji koridoru olması.
- Petrol Boru Hatları: Bakü-Tiflis-Ceyhan, Batman-Dörtyol, Irak-Türkiye.
- Doğalgaz Boru Hatları:
- Mavi Akım: Rusya'dan Karadeniz üzerinden Anadolu'ya, oradan Avrupa'ya.
- Türk Akımı: Rusya'dan Karadeniz üzerinden Trakya'ya, oradan Avrupa'ya. (Trakya detayı önemli!)
2. Matematiksel (Mutlak) Konum
Türkiye'nin Ekvator ve başlangıç boylamına göre dünya üzerindeki adresidir. 📚 Koordinatlar: 26°-45° Doğu meridyenleri ile 36°-42° Kuzey paralelleri arasında yer alır. ✅ Sonuçları:
- Aynı Enlemde: Güneş ışınlarının geliş açısı, çizgisel hız, gece-gündüz süreleri, grup ve tan süreleri aynıdır.
- Aynı Boylamda: Yerel saat, öğle vakitleri, ekinokslarda güneşin doğuş ve batış anı aynıdır.
🌡️ II. Türkiye'nin İklimi ve Yer Şekilleri
1. İklim Özellikleri
- Ortalama Sıcaklık: Güneydoğu Anadolu ve Akdeniz en sıcak, Kuzeydoğu Anadolu (Erzurum-Kars) en soğuk bölgelerdir.
- İndirgenmiş Sıcaklık Haritaları: Yükseltinin etkisi aranmaz.
- Ocak Ayı: En sıcak Akdeniz (denizellik etkisi).
- Temmuz Ayı: En sıcak Güneydoğu Anadolu (karasallık etkisi).
Basınç Merkezleri ve Rüzgarlar
- Basınç Merkezleri:
- İzlanda Alçak Basıncı: Kışın ılık ve yağışlı (batı ve kuzeybatıdan).
- Sibirya Yüksek Basıncı: Kışın çok sert ve soğuk (kuzeydoğudan).
- Asor Yüksek Basıncı: Yıl boyu etkili, yazın kuraklığa neden olur (güneybatıdan).
- Basra Alçak Basıncı: Yazın sıcak ve kurak (güney ve güneydoğudan).
- Rüzgarlar (Kayıp Sakal):
- Kuzeyden Esenler (Soğuk): Karayel (KB), Yıldız (K), Poyraz (KD).
- Güneyden Esenler (Sıcak): Samyeli/Keşişleme (GD), Kıble (G), Lodos (GB).
- Etezyen: Ege Denizi üzerinden kuzeyden güneye.
- İmbat: Denizden karaya esen meltem.
Yağış Rejimi ve Bitki Örtüsü
- En Çok Yağış Alan Mevsimler:
- İlkbahar: İç Anadolu.
- Yaz: Kuzeydoğu Anadolu (Erzurum-Kars).
- Sonbahar: Karadeniz.
- Kış: Marmara, Ege, Akdeniz.
- Yağış Dağılımı:
- En Fazla Yağış: Doğu Karadeniz.
- En Az Yağış: Tuz Gölü çevresi, Malatya ve Iğdır ovaları, Ergene Havzası.
- Bitki Örtüsü:
- Orman: Karadeniz (yağış fazla).
- Kızılçam Ormanları: Akdeniz ve Ege kıyıları.
- Bozkır: İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu, Doğu Anadolu (Türkiye'nin büyük çoğunluğu).
- Alpin Çayırları: Erzurum-Kars (2000-3000 m yükseklik).
2. Yer Şekilleri
Masif Araziler (Temel Araziler)
Birinci jeolojik zamanda oluşmuş eski ve sert kütlelerdir. ✅ Örnekler: Yıldız Dağları, Zonguldak, Kastamonu (Devrekani), Kırşehir, Bitlis, Mardin, Alanya, Anamur.
Dağlar
- Kırık Dağlar: Kaz, Madra, Yunt, Boz, Aydın, Menteşe (Ege Bölgesi'nde).
- ⚠️ İstisna: Amanos (Nur) Dağları (Akdeniz Bölgesi'nde).
- Volkanik Dağlar:
- Doğu Anadolu: Büyük Ağrı, Küçük Ağrı, Tendürek, Süphan, Nemrut.
- İç Anadolu: Erciyes, Melendiz, Hasan Dağı, Karacadağ, Karadağ.
- Güneydoğu Anadolu: Karacadağ.
- Ege: Kula.
- ⚠️ Önemli Not: Türkiye'de aktif volkan bulunmamaktadır.
- Kıvrım Dağlar: Kırık ve volkanik dağlar dışındaki tüm dağlar kıvrım dağlardır.
Akarsular
- Kızılırmak: Türkiye sınırları içinde doğup biten en uzun akarsu.
- Çoruh Nehri: Üzerinde Deriner ve Yusufeli gibi yüksek barajlar bulunur (Yusufeli Türkiye'nin en yüksek barajı).
- Fırat ve Dicle: GAP kapsamında önemli.
- Seyhan ve Ceyhan: Çukurova Delta Ovası'nı oluşturur.
- 💡 Akarsu Kirliliği: Sanayinin az olduğu yerlerdeki akarsular daha temizdir (örn. Zap Suyu).
Kapalı Havzalar
Sularını denize ulaştıramayan akarsu havzalarıdır. ✅ Örnekler: Acıgöl, Elmalı, Burdur, Kestel (Göller Yöresi); Eber, Akşehir, Tuz Gölü (Tuz Gölü Havzası); Aras, Kura, Van Gölü (Van Gölü Havzası). 💡 Hazar Denizi: Çok büyük bir göl olduğu için "deniz" denilmiştir, aslında kapalı havza özelliği taşır.
Barajlar
- Yusufeli Barajı: Çoruh Nehri üzerinde, Türkiye'nin en yüksek barajı.
- Veysel Eroğlu Barajı: Dicle Nehri üzerinde (eski adı Ilısu).
- ⚠️ KPSS Sorusu: GAP kapsamında olmayan baraj (örn. Deriner).
Platolar
- Yatay Duruşlu (Tabaka) Platolar:
- İç Anadolu: Bozok, Haymana (tiftik keçisi), Yazılıkaya, Cihanbeyli (tahıl ambarı), Obruk, Uzunyayla.
- Güneydoğu Anadolu: Antep, Adıyaman, Urfa, Diyarbakır.
- Lav Platoları: Ardahan, Erzurum-Kars, Kapadokya.
- Karstik Platolar: Teke, Taşeli (kıl keçisi yetiştiriciliği, tarım zor).
- Aşınım Platoları: Çerşenbe, Perşembe, Çatalca-Kocaeli (Türkiye'nin sanayi merkezi).
Ovalar
- Delta Ovaları: Dağların denize dik uzandığı Ege'de kolay oluşur.
- Karadeniz: Karasu (Sakarya), Bafra (Kızılırmak), Çarşamba (Yeşilırmak).
- Akdeniz: Çukurova (Seyhan-Ceyhan, Türkiye'nin en büyük delta ovası), Silifke (Göksu).
- 💡 Önemli Not: Delta ovaları, farklı bölgelerden gelen alüvyonlar nedeniyle bulunduğu yerin iklim özelliklerini yansıtmayabilir.
- Tektonik Ovalar: Fay hatları üzerinde oluşur (örn. Amik, Erbaa, Niksar, Erzurum, Erzincan).
- Karstik Ovalar (Polye): Akdeniz Bölgesi'nde yaygın (kireçtaşı çözünmesiyle).
- Örnekler: Elmalı, Burdur, Isparta, Gembos, Acıpayam, Korkuteli, Tefenni, Kestel, Muğla.
Göller
- Tektonik Göller: Aktaş, Nazik, Hazar, Van, Erçek, Sapanca, İznik, Ulubat, Manyas (kuş cenneti), Eber, Akşehir, Eğirdir (kerevit), Burdur (kerevit), Acıgöl, Kovada, Ilgın, Beyşehir, Tuz, Seyfe.
- Volkanik Göller: Aygır, Nemrut, Gölcük, Meke.
- Karstik Göller: Göller Yöresi ve Batı Toroslar'da (örn. Hafik Gölü).
- 💡 Salda Gölü: Türkiye'nin Maldivleri olarak bilinir (Burdur).
- Set Gölleri:
- Volkanik Set: Erçek, Van, Nazik, Haçlı, Balık, Çıldır.
- Alüvyal Set: Uzungöl, Akgöl, Eymir, Mogan, Marmara, Bafa, Köyceğiz.
- Kıyı Set (Lagün): Büyükçekmece, Küçükçekmece, Terkos, Akyatan, Ağyatan.
- Heyelan Set: Tortum, Sera, Zinav, Borabay, Sülük, Abant, Yedigöller (Karadeniz'de yaygın).
- Traverten Set: Otlukbeli Gölü (Erzincan) – Dünyadaki tek örneği. ⚠️ Denizli tuzağına düşmeyin!
Kıyı Tipleri
- Boyuna Kıyı: Dağların denize paralel uzandığı yerler (Akdeniz, Karadeniz).
- Enine Kıyı: Dağların denize dik uzandığı yerler (Ege).
- Kalanklı Kıyı: Mersin (Silifke).
- Dalmaçya Kıyı: Teke Yarımadası kıyıları.
- Ria Kıyı: İstanbul ve Çanakkale Boğazları, Muğla (Fethiye).
- Limanlı Kıyı: Büyükçekmece çevresi.
🌪️ III. Doğal Afetler
- Çöküntü Depremleri: Kolay eriyebilen taşların (kalker, jips, tuz) bulunduğu yerlerde yeraltı mağaralarının çökmesiyle oluşur. En fazla Akdeniz'de.
- Tektonik Depremler: Fay hatları üzerinde meydana gelen titreşimlerle oluşur. Türkiye'nin büyük kısmı fay hatları üzerinde yer alır.
- Az Riskli Alanlar: Tuz Gölü çevresi, Taşeli Platosu, Mardin çevresi, Ergene Havzası, Doğu Karadeniz.
- Heyelan: Eğimin ve kar örtüsünün olduğu alanlarda, özellikle ilkbaharda kar erimeleriyle oluşur. En fazla Doğu Karadeniz'de.
- Orman Yangınları: Genellikle insan kaynaklıdır. En fazla Akdeniz ve Ege kıyılarında. Güneydoğu Anadolu'da orman az olduğu için yangın da azdır.
- Sel ve Taşkın: Yağışların artması ve kar erimelerine bağlı olarak en fazla Nisan, Mayıs, Haziran aylarında.
- Çığ: Eğimin ve kar örtüsünün olduğu alanlarda görülür. En fazla Van Gölü çevresi, Hakkari, Bitlis, Bingöl.
💰 IV. Ekonomik Coğrafya
1. Madenler
- Demir: Sivas (Divriği), Malatya (Hekiman, Hasançelebi). İşlendiği yerler: Zonguldak (Ereğli), Karabük (taş kömürü nedeniyle), İskenderun (liman nedeniyle).
- Bakır: Artvin (Murgul), Kastamonu (Küre), Elazığ (Maden), Diyarbakır (Ergani).
- Krom: Elazığ (Guleman), Muğla (Köyceğiz, Fethiye). İşlendiği yer: Antalya (Ferrokrom).
- Bor: Dünya birincisiyiz. Balıkesir (Susurluk), Kütahya (Emet), Eskişehir, Bursa (Mustafakemalpaşa). Bandırma Limanı'ndan ihraç edilir.
- Boksit (Alüminyum): Muğla (Milas), Antalya (Akseki), Konya (Seydişehir), Adana (Saimbeyli).
- Kükürt: Isparta (Keçiborlu).
- Fosfat: Mardin (Mazıdağı).
- Cıva: Konya (Sarayönü), İzmir (Ödemiş, Karaburun).
- Kurşun-Çinko: Elazığ (Keban), Giresun, Kayseri, Yozgat (Akdağmadeni).
- Manganez: Zonguldak (Ereğli), Trabzon, Artvin, Adana, Denizli.
- Tuz: Çankırı, Yozgat, Tuz Gölü, Sivas, Erzincan, Erzurum, Kars, Iğdır, İzmir.
- Mermer: Afyon, Marmara Adası, Muğla, Bursa, Bilecik, Elazığ, Ankara.
- Zımpara Taşı: Aydın, Denizli, Muğla.
- Lüle Taşı: Eskişehir.
- Oltu Taşı: Erzurum.
- Wolfram (Tungsten): Bursa (Uludağ), Ankara, Kırıkkale, Sivas.
- Feldspat: Kütahya (Simav), Manisa, Muğla (Milas).
- Trona (Sodyum Külü): Ankara (Beypazarı).
- Barit: Antalya (Alanya), Maraş (Elbistan).
- Altın: Artvin (Cerattepe), İzmir, Uşak, Balıkesir, Çanakkale, Eskişehir, Niğde, Gümüşhane.
- Nikel: Sivas, Bitlis, Eskişehir, Bursa, Manisa.
- Asfaltit: Mardin, Şırnak (Silopi).
2. Enerji Kaynakları
- Taş Kömürü: 1. jeolojik zamandan kalma, rezervi dar, ithal edilir. Tamamı Zonguldak'ta.
- Linyit: 3. jeolojik zamandan kalma, geniş alanda çıkarılır. Maraş (Elbistan), Manisa (Soma), Kütahya (Seyitömer, Tunçbilek, Tavşanlı, Değirmisaz).
- Petrol: Batman, Diyarbakır, Adıyaman, Mardin, Siirt. İşlendiği yerler: Mersin (Ataş), İzmir (Aliağa, İpraş), Kırıkkale (Orta Anadolu).
- Doğalgaz: Kırklareli (Hamitabat), Düzce (Akçakoca), Mardin, Tekirdağ. İşlendiği yerler: Kırklareli (Hamitabat), İstanbul (Ambarlı), Bursa (Ovaakça).
- Hidroelektrik (Su Gücü): Barajlar (Yusufeli, Deriner, GAP barajları).
- Rüzgar Gücü: Ege kıyıları (İzmir).
- Jeotermal Enerji: Fay hatları üzerinde. Afyon (Göcek), Aydın (Germencik), Denizli (Sarayköy).
- Nükleer Enerji:
- Toryum: Eskişehir.
- Uranyum: Yozgat.
- Santral: Mersin (Akkuyu, yapım aşamasında), Sinop ve Kırklareli (planlanan).
- Güneş Enerjisi: Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu'da potansiyel yüksek. En büyük GES projesi Konya'da.
- Biyogaz/Biyokütle: İstanbul (Odayeri), Ankara (Momak, Çadırtepe).
3. Tarım Ürünleri
- Buğday: En fazla Konya. Karadeniz'de yetişmez (yaz kuraklığı ister).
- Mısır: En fazla Konya (Mavi Tünel Sulama Projesi ve Göksu Nehri sayesinde).
- Pirinç (Çeltik): Akarsu yataklarında, devlet kontrolünde (sıtma riski). En fazla Edirne.
- Pamuk: GAP kapsamında en fazla Şanlıurfa. Malatya ve Iğdır'da da yetişir.
- Tütün: Devlet kontrolünde (kalite koruma). En fazla Adıyaman.
- Şeker Pancarı: Hemen her yerde yetişir, çabuk bozulur, fabrikalar ekim alanlarına yakın. En fazla Konya.
- Haşhaş: Devlet kontrolünde (uyuşturucu madde). En fazla Afyon.
- Çay: %100'ü Doğu Karadeniz'de. En fazla Rize.
- Keten: Kağıt para yapımında. En fazla Uşak.
- Kenevir: Devlet kontrolünde (uyuşturucu madde). En fazla Samsun.
- Ayçiçeği: Yağ yapımında. En fazla Edirne (Ergene Havzası).
- Zeytin: Akdeniz iklimi ürünü. En fazla İzmir (yağlık).
- Üzüm: Hemen her yerde yetişir (iklim koşullarına dayanıklı). En fazla Manisa.
- Elma: Hemen her yerde yetişir. En fazla Isparta.
- Fındık: Dünya birincisiyiz. En fazla Ordu.
- İncir: En fazla Aydın.
- Turunçgil: Akdeniz Bölgesi. Mikro klima nedeniyle Rize'de de. En fazla Adana.
- Muz: Mersin, Manisa.
- 💡 Çukurova: Türkiye'nin en büyük delta ovası, iklim elverişliliği nedeniyle birçok ürün yetişir.
4. Hayvancılık
- Koyun: Bozkırların yaygınlığı nedeniyle en yaygın küçükbaş. En fazla Van, Konya, Urfa, Diyarbakır.
- Kıl Keçisi: En fazla Antalya, Siirt, Şırnak.
- Tiftik Keçisi: Ankara (Haymana Platosu), Siirt, Mardin, Eskişehir.
- Sığır (Büyükbaş): Konya, Erzurum, İzmir, Kars.
- Manda: En fazla Samsun.
- Arıcılık: İklimden en fazla etkilenen. Doğu Karadeniz, Adana (Toroslar), Muğla, Sivas, Hakkari.
- İpek Böcekçiliği: Diyarbakır, Antalya, Batman, İzmir. Suni ipek nedeniyle azalmakta.
- Kümes Hayvancılığı ve Besi Hayvancılığı: Tüketici nüfusa yakın yerlerde (Manisa, Balıkesir, Bolu, Sakarya).
5. Sanayi
- Şeker Endüstrisi: Şeker pancarı ekim alanlarına yakın (çabuk bozulma).
- Et Ürünleri Endüstrisi: Tüketici nüfusa yakın.
- Konserve Endüstrisi: Adana, Antalya, İzmir, Bursa.
- Sigara Endüstrisi: Manisa, İzmir, Adana, Bitlis, Malatya, Tokat, Samsun, İstanbul.
- Pamuklu Dokuma: İstanbul, Bursa, İzmir, Konya, Antalya, Kayseri, Malatya, Adana.
- Yünlü Dokuma: İzmit (Hereke), Bursa, Kayseri, Diyarbakır.
- Halı ve Kilim Dokumacılığı: Uşak, Isparta, Nevşehir, Niğde, Kayseri, Sivas, Erzurum.
- Demir-Çelik: Ereğli, Karabük, Sivas, Kırıkkale, İzmir.
- Ferrokrom: Elazığ, Antalya.
- Otomotiv: İstanbul, İzmit, Bursa, İzmir, Adana. 💡 Aksaray da önemli bir merkezdir.
- Demiryolu Taşıtları: Sivas, Adapazarı, Eskişehir, Ankara.
- Uçak Fabrikaları: Ankara, Eskişehir.
- Tersane Endüstrisi: Karadeniz ve Marmara'da yoğun.
- Gübre Endüstrisi: Adana, Mersin, İzmir, İzmit, Samsun.
- Sabun-Deterjan: İzmit, Ankara, İzmir, İstanbul.
- Kağıt Endüstrisi: Zonguldak (Çaycuma), Kastamonu (Taşköprü), Mersin (Taşucu).
- Mobilya: Kayseri, Ankara, İstanbul, Bursa (İnegöl), İzmir.
- Kereste-Sunta: Düzce, Bolu.
- Cam Endüstrisi: Mersin, 💡 Sinop.
- Seramik-Porselen: Kütahya, İzmir, Çanakkale, Bilecik, İzmit, İstanbul.
🛣️ V. Ulaşım, Turizm ve Bölgesel Kalkınma Projeleri
1. Ulaşım
- Limanlar:
- En Geniş Hinterlant: İstanbul, İzmir.
- Karadeniz'in En Geniş Hinterlant: Samsun.
- En Dar Hinterlant: Sinop.
- İhracat: Bandırma (Bor), İskenderun (Demir).
- Transit Ticaret: Trabzon (İran ile).
- Demiryolu Ağları: Doğu Karadeniz, Antalya, Muğla, Çanakkale'de bulunmaz.
- Havayolu Ulaşımı: Birçok ilde havalimanı mevcut. Ordu-Giresun (deniz doldurularak yapılan ilk havalimanı).
- Karayolları ve Otoyollar: Ülke genelinde yaygın.
- Köprüler: Çanakkale Köprüsü, Yavuz Sultan Selim Köprüsü, 15 Temmuz Şehitler Köprüsü, Fatih Sultan Mehmet Köprüsü (Trakya geçişi için). ⚠️ Osmangazi Köprüsü Trakya geçişi için kullanılmaz.
2. Turizm
- Jeotermal Kaynaklar: Fay hatları ile paralel dağılım gösterir.
- Turizm Koridorları (2023 Stratejisi): Yayla, İnanç, Kış, Zeytin, Trakya, İpek Yolu.
- Önemli Kayak Merkezleri: Kars (Sarıkamış), Erzurum (Palandöken), Bolu (Kartalkaya), Çankırı (Ilgaz), İzmit (Kartepe), Ankara (Elmadağ), Kayseri (Erciyes), Isparta (Davraz), Bursa (Uludağ), Antalya (Saklıkent).
- Ramsar Alanları: Uluslararası öneme sahip sulak alanlar.
- Sakin Şehirler (Cittaslow): İzmir (Seferihisar) Türkiye'nin ilk sakin şehridir.
3. Bölgesel Kalkınma Projeleri
Bölgeler arası gelişmişlik farklarını azaltmayı hedefler.
- GAP (Güneydoğu Anadolu Projesi): Gaziantep, Kilis, Adıyaman, Şanlıurfa, Diyarbakır, Mardin, Batman, Siirt, Şırnak.
- En büyük uluslararası kargo havalimanı Şanlıurfa'da.
- En fazla yetiştirilen tarım ürünü pamuk.
- DAP (Doğu Anadolu Projesi): Çok sayıda il içerir. ⚠️ Sivas İç Anadolu'da olmasına rağmen DAP kapsamındadır.
- ZBK (Zonguldak-Bartın-Karabük Projesi): Madencilik ve sanayi odaklı.
- YHGP (Yeşilırmak Havzası Gelişim Projesi): Samsun, Amasya, Tokat, Çorum.
- DOKAP (Doğu Karadeniz Projesi): Samsun, Çorum, Tokat, Amasya, Ordu, Giresun, Gümüşhane, Bayburt, Trabzon, Rize, Artvin.
- KOP (Konya Ovası Projesi): Konya, Karaman, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir, Kırıkkale, Yozgat. ⚠️ Kayseri ve Ankara KOP kapsamında değildir.
- Mavi Tünel Sulama Projesi ile mısır üretimi artmıştır.








